Şəkil: Sİ
Yay yalnız havaların isinməsi, günlərin uzanması və həyat ritminin dəyişməsi ilə xarakterizə olunan bir mövsüm deyil. Bu dövr həm də yaşadığımız məkanlara fərqli gözlə baxmaq, evimizin enerjisini yeniləmək və gündəlik həyatımızı daha rahat hala gətirmək üçün ən uyğun zamanlardan biridir. Qışın ağır tekstilləri, qalın geyimləri və mövsümi əşyaları artıq öz aktuallığını itirdikcə, evdə də daha çox işıq, hava və boşluq hissinə ehtiyac yaranır.
Bir çox insan yay təmizliyini sadəcə ev yığışdırmaq kimi qəbul edir. Halbuki müasir həyat tərzi mütəxəssisləri və məkan psixologiyası sahəsində aparılan araşdırmalar göstərir ki, ətrafımızdakı fiziki mühit bizim emosional vəziyyətimizə, məhsuldarlığımıza və hətta gündəlik əhvalımıza birbaşa təsir göstərir. Şkafların həddindən artıq dolu olması, istifadə edilməyən əşyaların görünən yerlərdə saxlanılması və ya sistemsiz saxlama üsulları beyində davamlı informasiya yükü yaradır. Nəticədə insan fərqinə varmadan daha tez yorulur, diqqətini toplamaq çətinləşir və evdə olmasına baxmayaraq tam rahatlıq hiss edə bilmir.
Məhz buna görə yay ayları evdəki əşyaların saxlanma sistemini yenidən qurmaq, artıq yükdən azad olmaq və məkanı daha funksional hala gətirmək üçün ideal fürsət hesab olunur. Məqsəd yalnız daha səliqəli ev yaratmaq deyil. Məqsəd nəfəs almağa imkan verən, rahatlıq hissi yaradan və gündəlik həyatı asanlaşdıran bir mühit formalaşdırmaqdır.
1-ci addım: mövsüm garderobunun yenidən qurulması
Yay təşkilatının ən vacib hissələrindən biri şkafların mövsümə uyğun yenidən təşkil edilməsidir. Ən böyük səhvlərdən biri bütün mövsümlərə aid geyimləri eyni anda əlçatan sahələrdə saxlamaqdır. Bu yanaşma həm vizual qarışıqlıq yaradır, həm də hər səhər geyim seçimini çətinləşdirir.
Şkafınızı açdığınız zaman ilk baxışda yalnız cari mövsümdə istifadə etdiyiniz geyimləri görməlisiniz. Yay paltarları, nazik köynəklər, kətan geyimlər, yüngül ətəklər və gündəlik istifadə etdiyiniz aksesuarlar ən rahat çatılan hissələrdə yerləşdirilməlidir. Əksinə, qalın sviterlər, qış paltoları, yun şərflər və ağır tekstillər müvəqqəti olaraq başqa saxlama sahələrinə köçürülə bilər.
Bu proses sadəcə əşyaları bir yerdən digər yerə daşımaq deyil. Bu, həm də kiçik bir inventar yoxlamasıdır. Hər geyimə diqqətlə baxın və özünüzə sadə sual verin: son mövsümdə bu əşyadan istifadə etmişəmmi? Onu növbəti mövsümdə geyinmək istəyəcəyəmmi? Əgər hər iki suala cavab mənfidirsə, həmin əşyanın həyatınızda artıq yer tutmasının mənası qalmamış ola bilər.
Mövsümi geyimləri saxlamazdan əvvəl onların təmiz və tam quru olmasına xüsusi diqqət yetirilməlidir. Təmizlənmədən yığılan geyimlər növbəti mövsümdə xoşagəlməz qoxuların və parçanın zədələnməsinin səbəbi ola bilər. Vakuum torbaları, qapaqlı konteynerlər və ya çarpayı altı saxlama qutuları bu məqsəd üçün ən rahat həllərdən hesab olunur.
2-ci addım: yay garderobunda rahatlıq və məntiq yaratmaq
Mükəmməl təşkil edilmiş şkaf ilk növbədə gözəl görünməli deyil, rahat işləməlidir. Estetik görünüş vacib olsa da, əsas məqsəd gündəlik istifadəni asanlaşdırmaqdır.
Yay garderobu təşkil edilərkən əşyaların istifadəsinə uyğun məntiq qurulmalıdır. Ən çox istifadə etdiyiniz geyimlər və aksesuarlar ən əlçatan rəflərdə və ya asqılarda yerləşdirilməlidir. Daha nadir istifadə olunan əşyalar isə yuxarı hissələrdə saxlanıla bilər.
Şkaf daxilində vahid sistem yaratmaq da vacibdir. Bəzi insanlar rənglərə görə sıralamağa üstünlük verir, digərləri geyim növlərinə görə təşkil etməyi daha rahat hesab edir. Əsas məsələ seçilmiş sistemi davamlı şəkildə qorumaqdır. Müxtəlif metodları eyni anda tətbiq etmək qısa müddət sonra yenidən qarışıqlığın yaranmasına səbəb olur.
Kiçik görünən detalların təsiri isə düşündüyümüzdən daha böyükdür. Eyni tipli məxmər və ya taxta asqılar şkafın daha səliqəli görünməsinə kömək edir. Çəkməcələr üçün bölücülər, aksessuar səbətləri və xüsusi təşkilat qutuları isə gündəlik istifadə zamanı vaxta qənaət etməyə imkan yaradır.
3-cü addim: evin problemli zonalarını yenidən qiymətləndirmək
Hər evdə müəyyən sahələr var ki, zaman keçdikcə müxtəlif əşyaların toplandığı bir növ keçid məkanına çevrilir. Dəhliz dolabları, çekmecələrin dərin hissələri, yataq altı qutular və ya müxtəlif rəflər adətən bu kateqoriyaya daxildir.
Bu sahələrdə əsas problem əşyaların çoxluğu deyil, onların məqsədsiz şəkildə saxlanılmasıdır. İnsanlar tez tez “bəlkə lazım olar” düşüncəsi ilə istifadə etmədikləri əşyaları illərlə saxlayırlar. Nəticədə həmin əşyalar real ehtiyac duyulan sahələri zəbt edir.
Bu zonaları təşkil etməyin ən effektiv yolu hər şeyi tamamilə boşaltmaqdır. Bütün məzmun göz önünə çıxarıldıqdan sonra əşyaları üç kateqoriyaya ayırmaq tövsiyə olunur. Birinci kateqoriyaya gündəlik və ya müntəzəm istifadə olunan əşyalar daxildir. İkinci kateqoriya nadir istifadə olunsa da vacib olan əşyaları əhatə edir. Üçüncü kateqoriya isə artıq ehtiyac duyulmayan, bağışlana bilən və ya utilizasiya edilə bilən əşyalardan ibarətdir.
Bu metod yalnız daha çox boş yer yaratmır. O, həm də evdə saxlanılan hər bir əşyanın konkret funksiyasını müəyyənləşdirməyə kömək edir.
Yay mövsümünə xas əşyaların düzgün saxlanması
Yay özünəməxsus həyat tərzi gətirir və bu həyat tərzi ilə birlikdə yeni əşyalar da gündəlik istifadə siyahısına daxil olur. Çimərlik çantaları, günəş eynəkləri, günəşdən qoruyucu vasitələr, piknik aksesuarları və yay səfərləri üçün lazım olan digər əşyalar tez tez istifadə olunur.
Bu səbəbdən onların evin müxtəlif yerlərinə səpələnməsi əvəzinə xüsusi bir zonada saxlanılması daha məqsədəuyğundur. Məsələn, dəhlizdə və ya giriş hissəsində yerləşdirilmiş bir səbət bütün yay aksesuarlarının bir arada saxlanılmasına imkan yarada bilər. Bu üsul həm hazırlıq prosesini sürətləndirir, həm də evdəki vizual qarışıqlığı minimuma endirir.
Yataq dəstlərinin təşkilində də mövsüm prinsipi tətbiq oluna bilər. İncə və nəfəs alan yay dəstləri ən rahat çatılan hissədə saxlanılmalı, qalın qış dəstləri isə alt hissələrdə yerləşdirilməlidir. Eyni dəstin bütün hissələrinin yastıq üzünün içərisində saxlanılması həm estetik görünür, həm də praktik həll hesab olunur.
Yüngül yay məkanının psixologiyası
Minimalizm anlayışı çox zaman yanlış başa düşülür. Bir çox insan minimalist evi boş və xaraktersiz məkan kimi təsəvvür edir. Əslində isə yay minimalizmi əşyaların sayını minimuma endirmək deyil, yalnız həqiqətən istifadə edilən və sevərək saxlanılan əşyaların görünən sahələrdə qalması deməkdir.
Yay aylarında evdəki atmosfer daha yüngül, işıqlı və nəfəs alan hiss edilməlidir. Qalın örtüklərin yerini nazik tekstillərin alması, qış dekorunun mövsümə uyğun detallarla əvəz olunması və artıq əşyaların görünən sahələrdən uzaqlaşdırılması məkanın ümumi enerjisini dəyişdirə bilər.
Bir neçə yaşıl bitki, açıq rəngli tekstillər, təbii materiallardan hazırlanmış aksessuarlar və daha çox boş səth evdə həm estetik, həm də emosional rahatlıq yaradır. İnsan özünü daha sərbəst hiss edir, gündəlik işlər daha asan görünür və ev həqiqətən istirahət məkanına çevrilir.
Yayın əsas fəlsəfəsi də məhz budur. Daha az qarışıqlıq, daha çox nəfəs alma imkanı. Daha az artıq yük, daha çox rahatlıq. Evdə yaradılan bu yüngüllük hissi zamanla yalnız məkanı deyil, gündəlik həyatın ritmini və insanın öz daxili vəziyyətini də dəyişməyə başlayır. Çünki yaxşı təşkil olunmuş ev sadəcə gözəl görünən məkan deyil, insanın özünü daha sakit, daha rahat və daha harmonik hiss etdiyi bir həyat mühitidir.
Mənbə:
- Kondo, M. (2014). The Life-Changing Magic of Tidying Up.
